Masz już numer katalogowy. Sprawdziłeś label. Znalazłeś oznaczenia matrix/runout. Jak teraz ustalić, które dokładnie wydanie trzymasz w rękach?
Pomocne są internetowe katalogi tworzone z myślą o kolekcjonerach.
Największym i najbardziej znanym przykładem jest Discogs. Serwis posiada także marketplace, ale przy identyfikowaniu płyt interesuje nas przede wszystkim jego baza danych, nie część sprzedażowa.
Nie trzeba więc odsyłać czytelnika z naszego sklepu do oferty konkurencji. Nazwę Discogs można potraktować jak nazwę narzędzia – podobnie jak bazę filmową czy katalog biblioteczny.
Co właściwie znajduje się w takiej bazie?
Ten sam album może posiadać dziesiątki wpisów.
| „The Dark Side of the Moon” może występować jako… |
|---|
| UK 1973 |
| USA 1973 |
| Wydanie japońskie |
| Późniejszy repress |
| Reedycja z lat 80. |
| Remaster |
| Wydanie 180 g |
| 50th Anniversary |
| Picture disc |
| Specjalny box set |
Discogs grupuje powiązane wersje w Master Release, czyli zbiór różnych wydań tego samego albumu.
Dla kolekcjonera jest to bardzo wygodne, bo możemy zacząć od jednego albumu i stopniowo ograniczać liczbę potencjalnych wersji.
Przykład: szukamy konkretnego „Please Please Me”
Załóżmy, że mamy stare brytyjskie stereo „Please Please Me”.
Zamiast porównywać kilkadziesiąt wersji naraz, zaczynamy od najprostszych danych:
| Element | Dane |
|---|---|
| Format | Vinyl LP |
| Kraj | UK |
| Wytwórnia | Parlophone |
| Numer katalogowy | PCS 3042 |
Następnie patrzymy na label.
Jeżeli ma czarne tło i złote napisy, trafiamy na charakterystyczną cechę pierwszego stereo. Możemy następnie porównać matryce YEX 94-1 / YEX 95-1 i pozostałe szczegóły.
W ten sposób nie zgadujemy na podstawie zdjęcia frontu, tylko eliminujemy kolejne możliwości.
Przykład drugi: „The Dark Side of the Moon”
Posiadamy brytyjski egzemplarz o numerze SHVL 804.
Pierwszym krokiem będzie label.
Pełny niebieski trójkąt wskazuje na pierwszy brytyjski issue. Samo to nie pozwala jednak określić, jak wcześnie wyprodukowano konkretny egzemplarz. Następnie trzeba więc przejść do matrixów, mother numbers oraz stamperów.
W praktyce nasza identyfikacja może wyglądać tak:
| Krok | „The Dark Side of the Moon” |
|---|---|
| Format | LP |
| Kraj | UK |
| Label | Harvest |
| Cat# | SHVL 804 |
| Label design | Solid blue triangle |
| Matrix | np. A-2/B-2 |
| Kolejny etap | Mother/stamper + dodatki |
Tak właśnie należy korzystać z bazy – jako narzędzia do porównania informacji znajdujących się na fizycznej płycie.
Nie zaczynaj od roku
Wpisanie „Pink Floyd Dark Side of the Moon 1973” może dać wiele wyników.
Znacznie lepszym identyfikatorem będzie zestaw:
SHVL 804 + UK + matrix + label.
To samo dotyczy większości popularnych albumów.
Zdjęcia są bardzo przydatne
Przy porównywaniu wydań zwracaj uwagę przede wszystkim na zdjęcia:
- labela,
- tylnej okładki,
- grzbietu,
- insertów,
- koperty wewnętrznej.
Front okładki często niewiele wnosi.
Reedycja może niemal idealnie odtwarzać wygląd oryginału.
Przykładem może być remaster „Led Zeppelin IV” z 2014 roku. Okładka wersji winylowej została przygotowana jako bardzo dokładna replika pierwszego wydania.
Patrząc jedynie na front, można więc łatwo wyciągnąć błędny wniosek.
Matrix zostaw na końcowe porównanie
Jeżeli po sprawdzeniu kraju, numeru katalogowego i labela zostały nam dwie lub trzy opcje, czas na runout.
Porównaj:
- stronę A,
- stronę B,
- sposób zapisania znaków,
- symbole,
- inicjały,
- informacje o tłoczni.
Jeśli nie wiesz jeszcze, jak interpretować takie oznaczenia, zobacz nasz poradnik „Matrix i runout na płycie winylowej – jak czytać oznaczenia w martwym rowku?”.
Czy baza internetowa może się mylić?
Oczywiście.
Discogs jest tworzony przez społeczność użytkowników, dlatego mogą pojawiać się wpisy niepełne, błędnie opisane albo niewystarczająco udokumentowane.
| Możliwy problem | Co zrobić? |
|---|---|
| Błędna data | Porównać label, matrix i kraj |
| Niepełny opis | Sprawdzić zdjęcia |
| Brak wariantu | Nie dopasowywać na siłę |
| Zły matrix | Szukać innego wpisu |
| Niejasny kraj | Sprawdzić informacje na samej płycie |
Jeżeli znaleziony wpis zgadza się w 90%, ale matrix jest zupełnie inny, nie należy na siłę uznawać, że „to musi być ta wersja”.
Być może znaleźliśmy niewłaściwy wariant, baza nie posiada jeszcze naszego wariantu albo różnica jest jedynie wariantem produkcyjnym tej samej edycji.
A co z cenami?
Bazy kolekcjonerskie pozwalają również orientacyjnie zobaczyć, jak rynek traktuje konkretne wydanie.
Tu trzeba jednak zachować ostrożność.
Cena egzemplarza NM z kompletnymi dodatkami nie powinna być bezpośrednio porównywana z płytą VG bez oryginalnej koperty.
Najpierw identyfikujemy wydanie. Dopiero potem przechodzimy do wartości.
Temu poświęcony jest kolejny artykuł: „Od czego zależy wartość płyty winylowej?”.
